Sorun Giderme Ders 7

Eylül 12, 2007

DERS 7: SORUN GİDERME

 

Ders sonunda yapabilecekleriniz:

 

-Windows 2000 sistem yönetimindeki olası sorunları ve çözümlerini açıklamak.

-Windows 2000′de yer alan sorun giderme yöntemlerini ve araçlarını açıklamak.

 

I. SORUN GİDERME

Sorun giderme (troubleshooting), bilgisayarda yazılım ve donanım olarak oluşan hataların bulunmasını (teşhis) ve giderilmesini sağlayan bir alandır. Windows 2000 işletim sistemi olası sorunların bulunması ve giderilmesi için bize yardımcı olacak çok sayıda araca sahiptir.

 

Bu araçları başında Troubleshooter gelir. Windows 2000 Help’i içinde sorunların belirlenmesi ve çözümüne yönelik olarak Troubleshooter,  adım adım sorunun tanılanmasını saÄŸlar. Önemli bir hata tanılama aracı Event Viewer’dır. Bu araç, hataların sistem tarafından kaydedilmesini saÄŸlar ve tutulan kayıtlara bakılarak sorunlar belirlenir.

 

Bunun dışında Windows 2000 Resource Kit, Techet CD’leri, Microsoft.com sitesinde yer alan yardım ve destek bölümleriyle Windows 2000 sorunlarının çözülmesine çalışılır.

 

NOT: Sorun giderme deneyime, bilgiye ve araçlara bağlı bir konudur.

 

ANIMSATMA: Computer Management içinde yer alan Event Viewer programını çalıştır ve loglarda yer alan hataları kontrol edin.

 

A. SORUN GİDERME YÖNTEMLERİ

Sorunların teşhis edilmesi ve çözülmesi için değişik teknikler kullanılır. Bu teknikler sadece donanım arızalarının giderilmesi ve yazılım sorunlarının giderilmesi şeklinde değildir. Bu teknikler çeşitli araçların kullanımını ve hata mesajlarının analiz edilmesini de kapsar. Eğer sorun yeni yapılan bir düzenleme sonucunda oluştuysa, yapılan son düzenlemeler geri alınır. Örneğin yüklenen bir yazılım, sistem bileşenlerinden birisinin çalışmasını engellemişse o geri alınır. Eğer sistemde yapılan güncelleme sistemde hataya yol açtıysa, sistem yeniden başlatılır. Açılışta F8 tuşuna basılarak Windows 2000 Advanced Options mönüsünden Last Known Good Configuration seçilir. Bu işlem sayesinde sistemde son yüklenen sürücüler iptal edilir ve bir önceki (sağlam) konfigürasyon kullanılır.

 

B. SORUN GİDERME ARAÇLARI

Windows 2000 içinde ve Microsoft tarafından sağlanan diğer olanaklarla karşılaşılan sorunların giderilmesi için çok sayıda araç vardır.

 

Computer Management Konsolu

Windows 2000′de klasörlerin paylaÅŸtırılması, servislerin yönetimi ve diÄŸer araçları baÅŸlatmak için Computer Management konsolu kullanılır. Computer Management, sabit disk yönetimi yapacak olan sistem yöneticisinin kullanacağı ana yönetim araçlarından birisidir. Tek bir bilgisayar üzerindeki konfigürasyon iÅŸlemlerini üstlendiÄŸi gibi, aÄŸ üzerindeki diÄŸer bilgisayarları da yönetebilir.

 

Bu olanaklarının yanı sıra içindeki sistem araçları ve servisler bölümü aracılığıyla sorunların teşhis edilmesi ve giderilmesi konusunda da yardımcı olur.

 

Computer Management konsolu açmak için: Computer Management programına ulaşmak için Programs bölümünden Administrative Tools seçilir.

 

Computer Management içindeki yönetim araçları:

 

-System Tools (Sistem Araçları)

-Storage (Disk saklama alanları)

-Services and Applications (Servisler ve Uygulamalar)

 

System Tools

Windows 2000′in bütün versiyonlarında yönetim aracı olarak vardır. Bu araçlar içinde: Event Viewer, Services, Device Manager gibi araçlar yer alır.

 

Storage

Disk Management ve Logical Drivers gibi disk yönetimi araçlarını içerir.

 

Services and Applications

Sadece Windows 2000 Server içinde yer alır. Bilgisayarın konfigürasyonuna uygun olarak çeşitli araçları dinamik olarak içerir. Bu araçlar içinde DHCP, Internet Information Services ve Indexing Service gibi araçlar yer alır.

 

System Tools bölümünde, özellikle sorunların teşhisinde kullanabileceğimiz Event Viewer, System Information.programları yer alır.  Event Viewer, Windows 2000 içinde sistem ve uygulamalarla ilgili logları tutan bir programdır. Application, Security, System ve Directory servisi ile ilgili logları ayrı ayrı tutar. Sistem yöneticisi donanım bileşenleri ve Windows 2000 servisleri ile ilgili bütün hataları (sorunları) system loguna bakarak görebilir. Örneğin açılış hataları, donanım hataları ya da bir servisle ilgili hatalar buraya kaydedilir.

 

Sistem araçları içinde en çok kullanılan diğer bir araç ise System Information bölümüdür. Bu bölümde kullanılan bilgisayar hakkında bilgi elde edilir.

 

Bu bölüde system summary, hardware resources, components, software environments gibi bölümler yer alır. Hardware resources bölümünde donanım bileÅŸenleri ile ilgili bilgiler yer alır. Bunların içinde bellek (memory), IRQ ve I/O gibi bilgiler yer alır. IRQ deÄŸerleri PC mimarisine dayanır. PC’ye donanım olarak takılan birimler için kullanılan belli numaralar vardır. ÖrneÄŸin yazıcı, ses kartı ya da network adaptörü gibi. Zaman zaman “IRQ çakışması” ÅŸeklinde duyduÄŸumuz sorunları gidermek için mevcut IRQ ayarlarının kontrol edilmesinde bu bölüm kullanılır.

 

Sistem Araçları içinde yer alan Performance Logs and Alerts bölümünde ise istenilen sistem bileşenleri hakkında log tutulur. Örneğin bellek kullanımı hakkında. Öncelikle yeni bir log yaratılır ve gerekli sistem nesnesi bellek, işlemci vb. kullanılarak istenilen counter değeri seçilir. Örneğin aşağıdaki şekilde ana bellek kullanımı hakkında Memory ve kullanım zamanı aktiviteleri loglanmaktadır.

 

Bu bölümde Counter Logs üzerinde sağ tuşa tıklanır ve New Settings komutuyla istenilen bölümden Memory, Processor istenilen Counter seçilerek loglanması sağlanır. Ardından bu loglar izlenerek oluşan bir performans sorunu giderilmeye çalışılır.

 

Aygıt Yöneticisi

Sistem Araçları içinde yer alan en yararlı araçlardan birisi de Device Manager’dır. Device Manager’ın en önemli iÅŸlevi bilgisayara takılı bulunan bileÅŸenleri listelemesidir. Bu arada eÄŸer bir sorun varsa onun da iÅŸaretleyerek belirtmesidir. Böylece hatalı bir aÄŸ adaptörünün ya da ses kartının görülmesi saÄŸlanır.

 

Aygıt Yöneticisi (Device Manager) görünümüne ulaşmak için My Computer simgesi üzerinde sağ tuşa tıklanır ve Hardware bölümü seçilir. Burada çalışmayan aygıtlar ! işaretiyle gösterilir.

 

ANIMSATICI: Özellikle donanım sorunlarını belirlenmesin ve giderilmesinde Aygıt yöneticisi çok yararlı bir araçtır.

 

C. AÇILIŞ MODLARI

Windows 95/98′den alıştığımız F8 tuÅŸu, Windows 2000′de de açılışta boot seçeneklerinin kullanılmasını saÄŸlar. Bu seçenekler ÅŸunlardır:

 

F8 tuşu ile ekrana gelen açılış seçenekleri:

 

Windows 2000 Advanced Options Menu

Please select an option:

    Safe Mode

    Safe Mode with Networking

    Safe Mode With Command Prompt

 

    Enable Boot Logging

    Enable VGA Mode

    Last Known Good Configuration

    Directory Services Restore Mode (Windows 2000 domain controllers only)

    Debugging Mode

    Boot Normally

 

Use  and  to move the highlight to your choice.

Press Enter to choose.

 

Bu durumda bir seçenek seçilerek ENTER tuşuna basılır.

 

Safe Mode: Bu seçenek ile açılış yapıldığında sadece temel aygıt sürüleri yüklenir ve sistemin mouse, keyboard, disk kaynakları, temel video ve standart sistem servislerinin çalışması sağlanır.

 

Safe Mode with Command Prompt: Bu seçenek Safe Mode ile aynıdır. Ancak Windows Explorer yerine komut satırının çalışması sağlanır ve network yeteneği de vardır. 

 

Safe modda sadece gerekli aygıt sürücüleri yüklendiği için sorunların izole edilmesi ve çözülmesi sağlanır. Bu modu şu durumlarda kullanabiliriz:

 

-Windows 2000 açılışta uzun süre bekliyor ya da kilitleniyorsa.

-Windows 2000 doğru çalışmıyor ya da beklenmedik sonuçlar veriyorsa.

-Video (ekran) kartı doğru çalışmıyorsa.                     

 

Table :Windows 2000 Açılış Seçenekleri

Seçenek                                                        Açıklama

Safe Mode (Safeboot_Option=Minimal)          Windows 2000′in sadece temel dosya ve sürücülerle baÅŸlatılmasını saÄŸlar. Bu sürücüler fare, ekran, disk ve ekran için kullanılır.

Safe Mode with Networking (Safeboot_Option=

Network)                                                        Safe moda ek olarak networkü başlatmak için gerekli sürücüler de yüklenir.

Safe Mode with Command Prompt (Safeboot_Option=

Minimal)                                                         Safe moda ek olarak komut satırının kullanılmasını sağlar.

Enable Boot Logging                                       Açılışta Ntbtlog.txt dosyasını yaratır. Bu dosyada

bütün sürücülerin adı ve durumu yer alır. Log dosyası %SystemRoot% klasöründe saklanır.

Enable VGA Mode                                         Bilgisayarın VGA modunda açılmasını sağlar.

Last Known Good Configuration                                 Windows 2000′in son kaydedilen aygıt setiyle açılmasını saÄŸlar. EÄŸer yeni yüklenen bir sürücüden dolayı bir hata ile karşılaşıldıysa bu seçenek kullanılır.

Directory Service Restore Mode                                 Active Directory’nin restore edilmesini saÄŸlar. Bu seçenek sadece Windows 2000 DC’larda vardır.

Debugging Mode                                                        Windows 2000′in kernel debug modda açılmasını saÄŸlar. Bu modda debugger ile kernel dosyalara eriÅŸilerek sorunun analizi yapılır.

Normal Boot                                                              Windows 2000′in bütün baÅŸlangıç dosyalarını ve registry’sini yüklemesini saÄŸlar.

 

 

II. UYGULAMA

Açılış sırasında F8 tuşuna basarak Windows 2000 açılış seçeneklerini görün.

 

III. GÖZDEN GEÇİRME

1. Event Viewer’ın ve System Information bölümünde hangi hatalar loglanır?

2. Last Known Good Configuration mönüsü nedir ? Hangi durumlarda kullanılır ? Bir örnek verin.

3. Açılış seçeneklerini görmek için hangi tuş kullanılır?

4. Yüklenen sürücülerin Windows 2000 üzerinde hataya yol açmaması için ne tür önlemler alırsınız?

eXTReMe Tracker

otel emlak inþaat tekstil